0
Death Note

Iedereen heeft weleens de fantasie gehad de macht over leven en dood te hebben; om mensen te kunnen doden met een simpele knik. Vooral wij nerds hebben een grote, zwarte lijst van mensen die ons in het verleden hebben getreiterd en vernederd. Wie van ons heeft geen wraakgevoelens in de diepste, donkerste beerputten van onze ziel en verlangt niet naar een manier om op bijna-omnipotente manier met je vijanden af te doen.

Zo’n fantasie wordt verteld in de manga Death Note van schrijver Tsuguni Ohba en tekenaar Takeshi Obata (ook bekend van Hikaru no Go) en gaat over een klein zwart schrift. Als je daar iemand’s naam in opschrijft en je hebt zijn of haar gezicht in je gedachten zal deze binnen 40 seconden sterven aan een hartaanval. En dat is slechts maar het begin. Schrijf binnen de 40 seconden een doodsoorzaak en je krijgt dan nog 6 minuten extra om dit zo gedetailleerd mogelijk uit te schrijven. Er zijn vele simpele en esotherische regels die aan de Death Note verbonden zijn en dan begin ik niet eens over de Shinigami, de doodsgoden die de originele eigenaren waren van de Death Note.
Verhaal:
Light Yagami is een hyperintelligente scholier, maar helaas te populair en te athletisch om een nerd te zijn. Hij verveelt zich dood; school is te makkelijk, hij haalt alleen maar 10-en en zijn leeftijdsgenoten zitten ver onder zijn niveau. Verder irriteert hij zich aan hoe moreel corrupt de samenleving is; hoeveel criminelen er ongestraft rondlopen en hoe impotent de politie en het rechtssysteem is. Op een dag vindt hij de Death Note. Na sceptisch te zijn en een paar keer proberen ontdekt hij de kracht van dit boekje. Light besluit dat hij, als perfecte jongeman, de wereld moet zuiveren van al het kwaad en begint alle criminelen, die vrij rondlopen en al vast zitten in de gevangenis, te doden met de Death Note.

Na een paar weken krijgt de politie hier wind van en start Interpol een onderzoek. Interpol en het National Police Agency (de Japanse FBI) schakelen hierbij de hulp in van L, een wereldberoemde detective die in het verleden al meerdere zaken heeft opgelost waar de normale wetshandhaving faalde. Deze L is gehuld in mysterie en verbergt zijn gezicht en ware identiteit. Als snel weet hij “Kira,” zoals Light door de media genoemd is, publiekelijk uit de tent te lokken en weet te deduceren dat Kira een Japanse scholier is met een connectie met de NPA.
Light is in de tussentijd gezonken (of gestegen) tot het niveau dat hij zichzelf als de god van de nieuwe wereldorde ziet en wilt een wereld scheppen waar alleen de mensen in leven die hij als rechtvaardig beoordeelt. Het politieonderzoek slinkt tot een groepje van 5 man, geleid door Soichiro Yagami (Light’s vader) en L toont zich aan dit selecte groepje om hun vertrouwen te winnen. De inzet wordt zelf nog hoger als L, Light persoonlijk confronteert waardoor er een kat-en-muis-spel tussen hen ontstaat waarbij ze allebei manipuleren en psychologische spelletjes spelen om elkaar elke keer weer te slim af te zijn. Light probeert achter de ware naam van L te komen om hem met de Death Note te kunnen doden terwijl L probeert om te bewijzen dat Light, Kira is.
Het plaatje wordt compleet als er nog een tweede persoon opduikt met zelfs meer krachten dan Kira en de politie en media gebruikt om uiteindelijk contact te leggen met Light/Kira. Deze persoon zal ook een grote rol gaan spelen in de rest van het verhaal.*
Personages:

(lees deze pagina van rechts naar links)
Van alle Manga’s die ik gelezen heb en Animé-series die ik gezien heb kent Death Note de meest complexe en goed uitgewerkte cast tot nu toe. Alle personages zijn goed en rond en laten duidelijk hun plus- en minpunten zien zonder cliché of geforceerd aan te voelen. Er is ook helemal geen sprake van goed of kwaad, de hele serie is verhuld in een morele ambiguurheid, die de serie een nare, doch menselijke smaak geeft.
Light Yagami is het perfecte voorbeeld van een ontspoord genie. Onder zijn nette, opgeruimde en sociale masker schuilt een maniakale tiran. Hij is niet het luidruchtige, aanwezige soort maniak, ook al heeft hij wel zijn krankzinnige lachbuien, maar Light is meer de subtiele, ingetogen soort maniak. Het soort dat zijn waan als waarheid ziet en daaruit een soort ontspannen, maar verdraaide zelfverzekerdheid put. Met dat zelfvertrouwen manipuleert, calculeert en domineert hij op zo’n geweldig sinistere manier dat Light/Kira een van de meer memorabele karakters in de manga/animé-geschiedenis. Let op, ik gebruik het woord “badguy” niet, want in al zijn waan wilt hij een vredige, utopische samenleving creëren, met hem als “God” in de leiding. Aan het eind van de serie, als Kira’s utopie waarheid blijkt te worden, kon ik niet helpen om ergens, in de diepste beerput van mijn ziel, achter Kira te staan.
Kira’s tegenhanger, L is ook een genie, alleen meer het soort genie dat lak heeft aan hoe hij eruit ziet en hoe hij overkomt op anderen. Hij loopt de hele serie rond in een versleten spijkerbroek en een witte longsleeve. Hij zit bijna altijd in een ineengedoken houding, bijt op zijn duim als hij denkt en eet gigantisch veel zoetigheid. L is bleek, heeft vettig, ongewassen haar, dikke wallen onder z’n ogen en vertoont een duidelijk introverte mimiek. In het algemeen komt L over als een typisch verstrooid genie. Ook al heeft L een heel sterk gevoel van rechtvaardigheid, is hij verre van een goodguy. Hij wenst Kira te vangen uit een kinderachtige competitiedrang, hij ziet het volledige onderzoek en de psychologische oorlogsvoering met Kira als een spel en L wilt koste wat kost winnen. Ook heeft L een handje in het liegen en bedriegen om zijn doel te bereiken, een doel dat hij om praktische, maar ook egoïstische redenen plaatst boven het redden van mensenlevens. Door zijn afstandelijke en rare houding, zijn gebrek aan scrupules en een blijkbaar gebrek aan respect voor menselijke levens komt L zelfs lichtelijk autistisch over. Toch ergens, ondanks zijn antisociale gedrag lijkt het alsof hij dit allemaal zo tot in de puntjes heeft gepland, wat L weer een nare, bedreigende air geeft.

Ryuk de Shinigami
De grootste klootzak van de serie vind ik Ryuk, de Shinigami die de Death Note in de menselijke wereld heeft “laten vallen.” In het algemeen komt Ryuk erg laid-back over en laat zich ook gerust manipuleren door Light. Alle Shinigami zijn verslaafd aan “aardse” appels en doet er veel voor om er eentje te kunnen eten. De Shinigami gebruiken de Death Notes om mensen om het leven te helpen en daarmee hun eigen leven te verlengen en Ryuk laat, wat aan het eind van de serie het ergste massavernietigingswapen ooit wordt genoemd, achter in de mensenwereld zodat er iets amusants ging gebeuren. Ryuk heeft dit gedaan omdat hij zich verveelde. That’s it. Geen groot plot om de wereld te veroveren, veranderen of te vernietigen, Ryuk is verveeld en wilde entertainment. Nu kan je dit goedpraten met “hij is een doodsgod, mensenlevens hebben geen waarde voor hem,” maar later komen ook andere Shinigami langs die duidelijk andere (lees: sterkere) moralen hebben dan Ryuk. Dit maakt Ryuk de grootste bastard van de hele serie en naar mijn mening, de enige, echte badguy.
Manga vs. Anime vs. Film
De Manga van Death Note telt 12 volumes, de Animé telt 37 afleveringen. Op een paar dramatische veranderingen na volgt de Animé het verhaal van de Manga naadloos. Het kleurgebruik in de Anime maakt deze in vergelijking met de zwartwitte manga visueel veel antrekkelijker. Het kleurgebruik is sober, maar het kleurgebruik weet de drama van elk moment goed weer te geven. Onder de leukste stukken zitten de momenten dat Light en L in gedachten zijn en hun strategiën aan het evalueren zijn. Het kleurgebruik, de beweging en de compositie hiervan ontbreekt in de manga brengt de complexe psychologie achter deze geniën en hun denkbeeldige posities tegenover elkaar, veel beter omhoog.

Sommige stukken zijn over-the-top geanimeerd om deze minder saai te maken. Er waren zelfs stukken dat ik “moet dit nou?” dacht, maar combineer dit met een bombastische, klassieke soundtrack en de scenes wanneer Light criminelen aan het executeren is door hun namen in de Death Note op te nemen, worden ineens episch. Ook de stemmen van Light, L en de rest van de cast** voegen veel toe aan de serie. De stem van Light is perfect en bengt zijn manipulerende en maniakale persoonlijkheid goed naar boven. Ook de monotone stem van L, die zijn berekenende kant laat zien is precies zoals ik hem had voorgesteld.
Uit het succes van de Animé zijn er nog 2 speelfilms voortgekomen, Death Note en Death Note: Last Name. In deze films is het hele plot samengevat tot 2 delen van rond de 2 uur. Daarbij is ook nog een derde film, L: Change the WorLd die alleen gaat over L. Naar mijn mening zijn de Death Note films wel entertaining maar missen de complete complexiteit en diepgang van de personages. Het acteerwerk is naar mijn idee houterig en onprofessioneel. Een van de slechtste keuzes die gemaakt is, is dat ze beide openen en afsluiten met the Red Hot Chili Peppers. Niet dat er iets mis is met tRHCP, maar het komt totaal niet overeen met de sfeer en toon van Death Note en lijkt meer dat deze erin zijn gedaan om de Shōnen doelgroep aan te spreken. Een lichtpuntje is de geweldige Ken’ichi Matsuyama, die de rol van L vertolkt. Hij weet het mimiek en gedrag hem goed na te doen en komt als een geloofwaardige L over.

Conclusie:
Death Note is iets anders dan de bekende robots, romantiek of explosies dat slechts een paar van de bekende wegen zijn die de animanga bewandelt. De serie biedt een complexe paranormale psycho-thriller met een opwindend kat-en-muis-spel en goede, ronde personages. Death Note is populair in Japan en Amerika en wordt zelfs in het Nederlands uitgegeven door uitgeverij Kana (onderdeel van Dargaud). Het is een aanrader als je van psychologische spanning en moreel dubbelslachtige diepgang houdt.
Ik zou je willen adviseren om eerst de Manga te lezen en daarna de Animé te kijken. De Animé is naast visueel mooier, ook qua sfeer en tempo precies goed; de serie gaat sneller als de spanning dat nodig heeft en gaat langzamer als dit voor de drama het beste uitkomt. Wat je krijgt is een versie van het verhaal dat je al kent, verteld op een compleet andere manier. Ookal weet je al wat er gaat gebeuren blijf je toch op het puntje van je stoel zitten.
Spoilers:
* De tweede Kira is Misa Amane een schattige Gothic-lolita en fotomodel. Onder haar energieke, frivole masker schuilt een vindingrijk, doch getormenteerd meisje dat een slaafse toeweiding toont aan Kira. Misa’s ouders en jongere zus zijn voor haar ogen vermoord door een inbreker, terwijl zij zelf deze beproeving heeft overleefd. Ze is een fanatieke Kira-aanhanger geworden toen Kira de moordenaar heeft gedood die nooit achter de tralies is beland. Met deze kennis manipuleert en gebruikt Light haar genadeloos en Misa staat dit toe omdat ze zelf hoopt dat Light zo van haar gaat houden.
** Ik had in het begin moeite met de stem van Aya Hirano, een van de grootste seiyū (voice actors) van Japan, die de stem van Misa doet. Ze verzorgt ook de stemmen van Konata Izumi in Lucky*Star en Haruhi Suzumiya in the Melancholy of Haruhi Suzumiya, twee dwaze personages uit grappige series. Om haar dan ineens in een serieuze serie te horen spelen was wel even wennen.










