0
Het Ravenklif – Ben Gadd
Rare vogel, die Clavin
Met een ongezonde desinteresse voor de laatste trends en updates op het boekengebied, weet ik me al jaren verstoken te houden van enig inzicht in interessante schrijvers en mooie boeken die zijn verschenen. Ofschoon ik best van lezen hou. Als ik weer eens bij de boekenboer sta, kan ik slechts schaapachtig om me heen staren en mijn ogen over alle kaften laten gaan. Wat mijn blik vangt, gaat mee. Vanaf een plankje nabij de grond, lonkte er zo een raaf naar mij. Met gitzwarte ogen staarde hij me hypnotiserend aan. Bovendien prijkt er trots ‘een waardige opvolger van Waterschapsheuvel’ op de voorkant, één van mijn all-time favoriete boeken. En dankzij een gunstige prijs (< 6 euro) kon ik niet anders dan Het Ravenklif redden van eeuwige ramsj-velden. Het Ravenklif gaat over een troep raven (dus…). Colin, de held uit het verhaal, is zo’n monsterlijk zwart beest, en wordt op een goede dag wakker zonder enig besef wat er voor zijn ontwaking moet zijn gebeurd. Hij maakt al snel kennis met een troep raven in de Rocky Mountains, en hij wordt gewillig door hen opgenomen na goedkeuring van de Hoofdraaf van de troep. Daarbij ontdekt hij al spoedig dat hij wellicht paranormale gaven bezit (of rijp is voor het raven-gesticht), aangezien hij stemmen hoort in zijn hoofd. Het boek volgt Colin en zijn nieuwe vrienden gedurende het tijdsbestek van om en nabij een jaar, terwijl Colin de zoektocht naar zijn herinneringen en zijn ware identiteit inzet.
Denne-appels
Gadd, de schrijver, is van origine een bioloog, en woont zelf in de Rocky Mountains. Het is dan ook niet verwonderlijk dat die omgeving tamelijk uitvoerig en natuurgetrouw in beeld wordt gebracht. Hij verliest zich hierbij overigens niet in allerlei feitjes en futiliteiten door alle kennis te spuien hoeveel gekartede randjes een brandnetelblad telt en welke heilzame kwaliteiten een denne-appel bezit. Het verhaal wordt volledig verteld vanuit het perspectief van de troep raven, en Colin in het bijzonder. Over het algemeen werkt dit vrij aardig. Het levert een sympathiek boek op. Gadd is op zijn best in de passages waarin de raven in simpel eenvoudig taalgebruik hun visie geven op de mensenmaatschappij of hoe de wereld volgens hen in elkaar steekt. Zo blijken ook raven Goden te kennen, namelijk de Bomen. Die hebben de wereld geschapen, en de raven omdat zij zo lekker hun takken kunnen kriebelen. En dat is nodig, want zelf kunnen zij er niet bij. Het is genieten wanneer de raven een verklaring voor vreemd menselijk gedrag geven, wanneer zij bergbeklimmers of wandelaars observeren. Toch overheerst het gevoel dat de schrijver er soms meer uit had kunnen halen. Leuk dat de raven fronsen over mensen die als mieren een hoekige blokkendoos in- en uitgaan, maar gek genoeg weten ze dan weer wel dat het ding in kwestie een ‘hotel’ heet. Kunnen ze plots lezen? Hadden ze zelf geen naam kunnen bedenken? Overigens blijkt de ravenmaatschappij te functioneren als een vereenvoudigde mensenmaatschappij. Er is een bepaalde hiërarchie, er zijn rituelen en gewoontes, er wordt gestemd, en sommige raven hebben zelfs beroepen, zoals een nieuwslezer. Maar ook hier geldt, meer dan een oppervlakkige vergelijking valt er niet te trekken.
Koffie met Frodo
Wél spreekt er uit Ravenklif een grote passie en royale bekendheid met het leefgebied van de raven, de Rocky Mountains. Met name de Yamnuska en een zooi bergen die naar Lord of the Rings werden vernoemd keren frequent in het verhaal terug. Ik stelde me tijdens het lezen de schrijver in een blokhutje voor, in zijn uppie op één van de steile berghellingen. Maandenlang met een kop koffie naar buiten starend, naar die gekke beestjes in de bomen tegenover zijn hut, fantaserend over wat korstmos de vogels te vertellen zou hebben en hoe een gesprek met een eenzame lynx zou verlopen. Met een glimlach en een typemachine, verstoken van mensengedoe, gewoon ongecompliceerd een verhaaltje pennen zonder te bedenken waar de raven ‘s avonds landen zullen. Een dergelijk rustiek gevoel komt sterk naar voren in de dagelijkse beslommeringen van de troep, en het tempo waarin het verhaal zich ontspint. Helaas voor Gadd staat de grootste vijand van een gunstige recensie direct op de kaft van het boek. Niet de stoere raaf, maar de kreet ‘een waardige opvolger van Waterschapsheuvel’. Want een troep angstige konijntjes die twijfelend hun eerste treden zetten in een enge, onzekere wereld op zoek naar een veilig oord om zich te kunnen vestigen blijkt een spannender en meeslepender relaas op te leveren dan een sterke raaf met geheugenverlies in een troep die vrijwel voortdurend op dezelfde plek blijft zonder al te veel natuurlijke vijanden. Bovendien vliegen raven kennelijk de hele dag rond, maar vinden alle voor het verhaal interessante wendingen plaats tijdens de Klapwiek (soort vergadering) ’s avonds of vroeg in de ochtend. Daarbij voelt het boek nogal .. eh.. simpeltjes. Geen zinnen van een halve pagina waarin je als lezer je vergaapt aan wonderschone literaire formuleringen waardoor het verhaal haast verwordt tot bijzaak. Nee, de schrijfstijl is bar functioneel en voelt alsof je het zelf had kunnen schrijven. Enerzijds ondersteunt dat het ravenperspectief (wie verwacht er immers een Dickens citerende ravenprof?) waarbij raven in korte zinnen spreken in simpele bewoordingen, anderszijds verwacht je ook wel iets meer literairs van iets dat zich wenst te meten met Waterschapsheuvel.
Ravenklif in de reiskoffer deze zomer?
Toch is Het Ravenklif een leesbeurtje waard. Stel je het volgende scenario voor. Het is zondagochtend. Terwijl je ogen rustig proeven aan de eerste zonnestralen van de dag, bereikt de geur van verse koffie en warme croissants je slaapkamer. Gehuld in je ochtendjas hoewel het reeds middag is, ga je naar beneden. Je wil aanschuiven aan de ontbijttafel, en gaan genieten van zo’n typische zondagmiddagfilm. Je kent ze wel. Geen topfilm, maar zo’n matige fantasyfilm die je op geen enkel ander moment zou bekoren. Films waarin de ideeën leuker zijn dan de uitwerking ervan, en het CGI-budget snel op bleek. Dat soort. Perfecte middagvulling om lieflijk en langzaam mee wakker te worden. Je ouders hebben de HDTV uitgelaten en dit keer de tuindeuren opengezet en zitten gezamenlijk naar de rotswand tegenover het huis te staren naar een troep vogels. Raven. Zwart als kool. Ze hoppen wat heen en weer terwijl ze de kat in gaten houden, die er overigens zelf weinig interesse in lijkt te hebben. Het gehele tafereel is amusant genoeg om tijdens de koffie lekker dromerig de dag te beginnen. Ideaal voor dit moment van de dag. Zo moet je Ravenklif het beste lezen. Neem het dan ook zeker mee op vakantie. Dan is het immers elke dag zondag, en voor zware kost heb je de rest van het jaar nog wel.
geschreven door Doctor Clavin op 1 augustus 2009
