4

Arkham Horror

De artwork op de doos zet de toon al meteenDe deur van de universiteitsbibliotheek valt dicht en je stapt de koude nacht in. De bizarre anecdote van de professor spookt nog na in je hoofd, en een huivering onderdrukken lukt maar half als de kerkklok plots 12 slaat. Is het al zo laat? De rest zal ongerust zijn geworden. Je knoopt je overjas goed dicht en vertrekt richting Ma’s Boarding House. Een geluid aan het eind van de straat maakt echter een eind aan die plannen. Een grom, maar niet van een verwaarloosde hond of half slapende zwerver. Nee, dit was een groter iets. Het bloed stolt in je aderen wanneer een gigantische gedaante het zwakke schijnsel van de straatlantaarn instapt. Wild zwaaiende tentakels schieten je kant op, en meer instinctief dan bewust grijp je naar het pistool in je jaszak. Rol maar evenveel dobbelstenen als je Fight waarde, er zijn 3 successen nodig om de Dark Young te verslaan. Hup hup!

Arkham Horror is een in 2005 uitgekomen bordspel gebaseerd op de Cthulhu Mythos van schrijver H.P. Lovecraft. Nu ben ik zelf niet echt happig op boardgames die zijn gebaseerd op een franchise, maar uitgegever Fantasy Flight Games is niet de minste partij op dit gebied. Met titels als Warhammer, Lord of the Dinges, Battlestar Galactica, a Game of Thrones en dergelijke onder beheer is kwaliteit een hoge prioriteit. In het geval van Arkham Horror is dit wel heel duidelijk; zelden heb ik een bordspel gezien dat zó netjes verzorgd is. Sterker nog, het is tot heden het beste spel wat ik in mijn plakkerige handjes heb gehad!

Je speelt Arkham Horror coöperatief met zo’n 3 tot 8-ish spelers, en kunt rekenen op zo’n 3 uur aan speeltijd. Hier is het opstellen van het bord en alle bijbehorende kaartjes en tokens niet bij meegerekend. Serieus, dit spel heeft echt een crapload aan extra spelonderdelen. Vrij intimiderend in het begin, maar je went er snel genoeg aan. Wat ook opvalt is de kwaliteit van al deze dingen. Je zou vermoeden dat in een spel met 30.000 kaartjes en figuurtjes en kartonnen fiches er niet genoeg tijd en geld was om alles er goed uit te laten zien. Bordspellen zijn al niet goedkoop om te maken, dus bezuinigen waar mogelijk, toch? Gelukkig is de artwork waar aanwezig echt bijzonder sterk, wat de sfeer en daardoor spelervaring echt ten goede komt. Is toch wel belangrijk in een horror-achtig spel. De artwork is overigens ook gebruikt in het Call of Cthulhu kaartspel van dezelfde uitgever.

Hastur, één van de mogelijke 'final bosses'

Als de kaartjes op de juiste stapels zijn gelegd en alle tokens zijn verdeeld is het eindelijk tijd om te beginnen. Het speelterrein is het in Massachusetts gelegen stadje Arkham, wel bekend onder de Lovecraft fans. Elke speler beheert een investigator die hier gaat rondneuzen; jouw ‘gewone’ burger die al snel in contact komt met de gruwelijke realiteit van de Cthulhu Mythos. Arkham Horror bevat 16 personages die variëren van de non, studente, psychiater, zwerver en privé detective tot de dilettante en gangster. Lekker afwisselend zodat er voor iedereen wel wat interessants tussenzit. Elke investigator heeft unieke eigenschappen, wisselende waarden voor vaste skills zoals Fight, Will en Sneak, en begint het spel met een mix van ‘fixed items’ (de non krijgt bijvoorbeeld een kruis en wijwater in het begin) en random voorwerpen.

Hier komt echter al een nadeel de kop opsteken… het is mogelijk dat jouw geweldige investigator begint met een lunchpakket, fles whiskey en een boek met spreuken waar je niet zo veel aan hebt omdat je figuur meer gericht is op gebruik van wapens dan magie. En zo start je al meteen met een handicap. Als je dan ook nog eens weinig geld krijgt om mee te beginnen is er maar beperkt kans om aan broodnodige wapens en magische voorwerpen te komen om jezelf in leven te houden, of je moet bij je medespelers willen bedelen.

Het doel van Arkham Horror is voorkomen dat een (random gekozen) Old One zich manifesteert op Aarde. Dit zijn bad boys uit de Lovecraft literatuur als Cthulhu, Nyarlathotep, Hastur en Azathoth. Elke Old One geeft een permanent negatief effect, maakt specifieke monsters sterker, en kan weerstand hebben tegen bepaalde typen schade.
De barriére tussen onze wereld en de dimensie van deze nare knakker is bij aanvang van het spel nog te sterk. De meest kwetsbare plekken worden daarom ook stukje bij beetje verzwakt: elke ronde van het spel kan er ergens in Arkham een portal openen naar een andere dimensie en er zit zo een ingebouwde ‘timer’ in elke Old One die aangeeft hoeveel er in totaal moeten zijn geopend om te kunnen manifesteren. Te veel portals tegelijk open en hij komt al direct het spel in, ook al was zijn timer nog niet volgelopen. De hoofdactiviteit voor de spelers is dan ook het zo snel mogelijk sluiten van deze dingen. Nadeel: dit kan alleen door er doorheen te springen, de narigheid die aan de andere kant ligt te overleven, heelhuids terug te keren en met je vergaarde kennis de portal dicht forceren.
Extra problemen duiken op in de vorm van monsters die uit elke open portal komen rollen en Arkham onveilig gaan maken. Van simpele cultisten en zombies tot blubberende Shoggoths en aardbeving veroorzakende Cthonians. De monsters variëren van ‘makkelijk te verslaan’ tot ‘OH GOD HIJ CONSUMEERT MIJN ZIEL, AIIEEE’, en worden altijd random uit een stapel getrokken. In beurt 1 een Flying Polyp op het bord hebben betekent al direct een groot probleem, zeker als de investigators pech hadden met hun random verkregen items aan het begin en zich niet effectief kunnen verdedigen. Net als in de Call of Cthulhu rpg speelt je mentale gesteldheid een belangrijke rol. Een tentakelige gruwel alleen al zien kan jouw investigator schuimbekkend in het gekkenhuis doen belanden, precies zoals het hoort.

Het spel in actie, aangevuld met enkele investigators uit een van de uitbreidingssets

De spelers staan er gelukkig niet helemaal alleen voor, al lijkt het soms wel zo. Skills en Allies geven je grotere kansen om situaties heelhuids door te komen. Je grootste vriend zijn de Clue Tokens die bij aanvang over Arkham verspreid liggen en later op meerdere manieren verkregen kunnen worden. Deze tokens symboliseren hints, geruchten en tastbaar bewijs voor de Mythos. Je kunt deze inleveren om dobbelsteenworpen opnieuw te gooien of portals voorgoed te sluiten. Doe dit laatste in totaal 6 keer en je voorkomt dat de Old One verschijnt. Hoezee! Makkelijker gezegd dan gedaan in ieder geval. Een extra reden hiervoor.. de moeilijkheidsgraad.

Arkham Horror is niet bedoeld voor mietjes. Niet omdat het zo gruwelijk eng is, al heeft het een vermakelijk creepy atmosfeer op z’n tijd, maar voornamelijk omdat het spel jou graag afstraft voor verkeerde keuzes die zijn gemaakt. Elk personage kan aan het begin van de beurt zijn statistieken aanpassen. Dit is steeds een afweging; wil je meer Sneak ten koste van Speed? Meer Luck, waardoor je Lore juist minder wordt? Je kunt slechts heel beperkt van tevoren weten welke skill je die beurt nodig gaat hebben, en zodra je een skill-worp moet maken gooit het spel er vaak een negatieve modifier bovenop. Voor elk punt in een skill mag je één dobbelsteen gooien. Soms is het frustrerend om te zien dat je Luck 1 had, maar de situatie waar je in terechtkomt zegt dat je moet testen tegen Luck -1. Lekker dan, je faalt hier automatisch. Soms lijkt het spel wel iets te gemeen te zijn tegenover de spelers, maar aan de andere kant maakt dat weer voor een nagelbijtend spannend geheel. De overwinning is extra fijn als de weg daarheen constant bergopwaarts was. Daar over gesproken: als de Old One zich tóch manifesteert is het aan de spelers om dit wezen te verslaan. Dit onderdeel komt meestal neer op een hoop dobbelstenen-gerol wat helaas niet al te enerverend is. In een latere uitbreiding is deze eindconfrontatie wat onvoorspelbaarder (en dodelijker!) gemaakt.

Goed samenwerken vergroot de kans op slagen, maar het is wel een gemis dat dit slechts vrij beperkt kan. Investigators kunnen onderling items en geld uitwisselen, en de psychiater en dokter hebben een eigenschap die een medespeler kan helpen, maar dat was het wel zo’n beetje. In de meeste situaties sta je er alleen voor, een monster kan niet samen bevochten worden en op dezelfde locatie staan heeft niet bijzonder veel nut.
De beste manier om elkaar te helpen is er een waar ik persoonlijk niet zo’n fan van ben… rollen toewijzen. De ene investigator is iets beter in monsters doden, de ander is juist goed in het sluiten van portals, etc. Door te doen waar je het beste in bent help je elkaar het beste, in theorie. Nu kun je als groep heel erg specifiek deze taken gaan verdelen, maar dit gaat ten koste van het individuele beslissingsproces en daarmee toch wel het speelplezier. Er is genoeg te doen in het spel (met zelfs ruimte om een beetje te role-playen mocht je dat graag willen) en het is juist leuk om zonder strak plan Arkham te doorkruisen en te assisteren waar mogelijk.

Waarschuwing: valsspelen wordt door Cthulhu niet gewaardeerd

De vele variabelen zorgen dat elk potje Arkham Horror weer heel erg anders wordt. Een extra bijkomstigheid zijn de Arkham encounters; op elke locatie in het spel kan er iets positiefs of negatiefs gebeuren met je, of je nu het politiebureau bezoekt, de bossen inwandelt of dat verlaten huis binnenkomt. Het meeste gaat gepaard met een skill-check maar er zijn wat gave alternatieven zoals een occulte herensociëteit waar je lid van kunt worden waarna je op diezelfde locatie de ‘Inner Sanctum’ kunt betreden voor extra gevaarlijke maar tegelijk ook waardevollere verrassingen. De encounters maken elke beurt weer interessant en de grote hoeveelheid ervan zorgt dat je pas na meerdere malen spelen herhalingen zult zien. Helaas is er niet voor elke locatie op het spel een grote noodzaak om hier langs te gaan zodat er een paar plekken vermoedelijk onaangeraakt zullen blijven.

Arkham Horror biedt een hoop herkenbare momenten voor fans van Lovecraft’s materiaal. Met de King in Yellow op zak rondlopen op het Unvisited Isle, studies volgen in Miskatonic University, in Yuggoth door zoemende Mi-go bedreigd worden… het is allemaal mogelijk. Ervaring met de setting is een dikke bonus, al is er zonder alle occulte boeken en monsters te kennen meer dan genoeg te genieten. Voor de mensen die nooit het bronmateriaal hebben bekeken is het gewoon een lekker freaky spel met kleurrijke gruwelen. Of je nu zoekt naar een coöperatief spel dat niet in een uurtje is uitgespeeld, een complexere ervaring dan wéér een avondje Monopoly of een slick uitziende game met een horror-thema die niet snel zal vervelen; Arkham Horror is zeker een blik waard. Áls je durft te kijken, tenminste.

avatar geschreven door op 7 september 2009

4 reacties op “Arkham Horror”

  1. avatar Jos schreef:

    Krijgen jullie het uitgespeeld in 3 uur speeltijd? Wij zijn meestal 2x zo lang bezig. 😛
    Ik krijg wel meteen weer zin om te spelen.

  2. avatar Doctor Clavin schreef:

    Yep, en dan offer ik meestal ook nog eens een karakter of drie aan de gehaktmolen-ghouls op. Insane game this is!!

  3. avatar Egregius schreef:

    En: een van de weinige spelers-gezamenlijk-tegen-het-spel-games die ik ken. Pluspunt!

  4. […] H.P. Lovecraft, wiens Cthulhu-saga wereldwijd bekend is. Al is het maar vanwege de vele Arkham-bordspellen, creepy RPG’s, en een sporadische verfilming. Vergruisd in zijn eigen tijd, omarmd door […]

Reageer

Anti-Spam vraag :